Kilit ve Anahtar
41) Rav Hiya ve Rav Yosi yol boyunca yürüyorlardı. Belli bir tarlaya vardıklarında, Rav Hiya Rav Yosi’ye dedi ki, “Bereşit’te ima edilen Bara Şit sözün gerçekten de doğru, çünkü sadece VAK de Bina olan altı üst gün Tora’yı, yani ZA’yı, verir ve daha fazlasını vermez. Diğerleri, yani GAR de Bina, gizlidir.
Açıklama: Tora ZA'dır. Altı üst gün, ZA'nın üzerinde olan VAK de Bina'dır. O bu nedenle Bereşit [Başlangıçta] kelimesinde Bara Şit'in ima edilmiş olduğunu söyler, çünkü Bereşit ZA'ya ihsan etmek için Hohma olmaya geri dönen Bina'yı ima eder. Ve ZA ondan GAR de Hohma'yı değil, sadece VAK de Hohma'yı aldığı için, Bara Şit harfleri Bereşit’teki bu Hohma’da ima edilir ki bu da ZA’nın yalnızca kendi VAK de Hohma’sından aldığını gösterir. Ancak diğerleri, yani GAR de Bina, gizlidir çünkü Hohma’nın GAR’ı ZA için gizli kalır ve onlara erişmez.
Partzuf AA üzerinde yayılmak için Atik’in, alt Hey’i NE’sine [Nikvey Eynaim] yükselten Tzimtzum Bet’te [ikinci kısıtlamada] kurulduğu bilinmektedir. Bu nedenle, Keter iki yarıya bölündü, burada GE [Galgalta ve Eynaim] Nukva de Atik’te kaldı ve alt Keter’in yarısı, yani AHP [Avzen, Hotem, Peh], Partzuf AA olarak kuruldu. Alt Hey’in Atik’teki NE’de ve AA olan AHP’taki Yud-Hey-Vav’da operasyon yaptığı kabul edilir. Bu böyledir, çünkü AA’da alt Hey de HaVaYaH eksiktir, dolayısıyla, AA’da sadece ilk dokuz vardır, Malhut eksiktir ve sadece Ateret Yesod de ZA onu on Sefirot’a tamamlar.
Ayrıca Malhut, NE de Atik’te gizlendi ve Atzilut'un tüm Partzufim'i onlardan damgalandı. Partzufim'in kendisi iki yarıya bölündü, GE ayrı ve AHP ayrıydı, çünkü Bina iki Partzufim'e bölündü, burada ondaki GE üst AVİ olarak ve ondaki AHP, YESHSUT olarak kuruldu.
Böylelikle alt Hey, NE de AVİ'dedir ve alt Hey olmadan Yud-Hey-Vav, YESHSUT'tadır. Onlar Malhut'tan yoksundurlar çünkü Malhut'ları, Atik ve AA'da olduğu gibi, üst AVİ'nin NE'sinde kaldı. Ayrıca, Malhut büyük NE de ZON olarak kaldığında GE, ZON'da büyük ZON ve küçük ZON'da AHP olarak kuruldu ve küçük ZON, Atik ve AA’da olduğu gibi Malhut olmadan sadece Malhut’larını tamamlayan Ateret Yesod’la yalnızca ilk dokuza sahiptir. Böylece Keter, GAR ve ZAT olmak üzere iki yarıya bölündüğü için Bina ve ZON da bölündü: alt Hey her birinin GAR'ında kaldı ve ZAT'ta alt Hey olmadan sadece Yud-Hey-Vav vardır ve Malhut yerine sadece Ateret Yesod de Malhut onları tamamlar.
Bu nedenle, alt Hey'in Gadlut'taki NE'lerinden inmediği Partzuf Atik gibi, her bir derecenin üst yarısı da bilinmeyen olarak kalır. Bu böyledir çünkü Gadlut’ta, eksik olan Kelim’in AHP’ını onlara geri getirmelerine rağmen Hohma’yı almamaları için onlarda gizli olan, Tzimtzum Alef'in [ilk kısıtlamanın] bulunduğu alt Hey nedeniyle onlar hala ışıkların GAR’ını genişletmezler. Bu nedenle, onlar her zaman Hasadim ışığında, saf havada kalırlar. Ancak Yud’un Avir'lerinden çıktığı ve Or Hohma [Hohma ışığı] ve GAR olmaya geri döndükleri Gadlut zamanında her bir derecenin yalnızca alt yarısı ışıkların GAR'ını genişletir.
Bu nedenle, Atzilut'un beş Partzufim'inde genişleyen GAR'ın Partzufim'inin yalnızca VAK de Hohma olduğu ve GAR de Hohma'dan eksik kaldığı kabul edilir. Bu böyledir çünkü her bir Partzuf'un GAR'ı Hohma'yı değil, her bir Partzuf'un VAK'ını alır. Bu nedenle, bu Mohin’de sadece VAK de Hohma vardır.
Şöyle söylendi: “Altı üst gün Tora’yı, yani ZA’yı, verir ve daha fazlasını vermez.” ZA üst Mohin'den yalnızca altı güne, yani VAK de Mohin’e, sahiptir. Ancak diğerleri, yani GAR de Bina, gizlidir. GAR de Mohin gizlenmiştir; onlar onun üstündeki Partzufim’de bile gizlidirler, çünkü sadece üst Partzufim’in VAK’ı Mohin’e sahiptir.
42) Ancak Bereşit makalesinde, bu gizli, kutsal olan onun bağırsaklarında, yani Bina’ya yükselen ve AHP de AA’yı Roş’unun dışına çıkartan Malhut de Tzimtzum Alef’in noktası olan gömülü noktada noktalanan gizli olanın, Nukva de Atik’in, Bina’sında, bir oyma oydu diye yazılmıştır. Bina’da oyulan bu oyma, her şeyi bir anahtarın arkasına saklayan ve bu tek anahtarın tamamını bir sarayda gizleyen birisi gibi, onda oyuldu ve gizlendi. Ve her şeyin bu sarayda gizli olmasına rağmen bu anahtar en önemlisidir çünkü bu anahtar kapatır ve açar.
Açıklama: “Kutsal Hohma Stimaa” olarak adlandırılan kutsal, gizli olan, AA onun bağırsaklarında, yani Malhut de Tzimtzum Alef’in içselliği olan gizli olanın Bina’sında, AHP de Kelim’in eksikliğinin bir oymasını oydu. “Noktalanan” Zivug için Masah’ın ıslahı anlamına gelir. “Gömülü noktada” bir çemberde, Malhut de Tzimtzum Alef’te, üzerinde birinci kısıtlamanın olduğu orta nokta anlamına gelir.
Bu, tüm Partzufim’lerin VAK’ında olduğu gibi, Ateret Yesod ile kurulan Masah’tan farklıdır, çünkü Ateret Yesod’un Masah’ı “orta nokta” adıyla değil, “yerleşim noktası” olarak adlandırılır. Bu böyledir çünkü AA oyulmuştur ve NE’sindeki alt Hey ile kurulan üstünün içselliği, yani Nukva de Atik, aracılığıyla GAR’ından yoksun hale gelir.
Bina’da oyulan bu oyma, her şeyi bir anahtarın arkasına saklayan birisi gibi, onda oyuldu ve gizlendi diye söylenmişti. Bir anahtar, Atzilut’un Partzufim’inin her bir VAK’ında kurulan Ateret Yesod’un Malhut’udur. Bu böyledir çünkü VAK’ın Partzufim’inde, Yud onların Avir’lerinden [hava] çıkar ve onlar Or [ışık] haline gelirler, yani Masah onların NE’lerinden Peh’e iner ve AHP’ı dereceye geri getirir. Kelim’in AHP’ına sahip oldukları bu esnada, ışıkların GAR’ını da edinirler. Bu nedenle, NE’deki Masah bir anahtar olarak kabul edilir çünkü o NE’deyken Partzuf’u GAR’ın aydınlatmasından kapatır ve kendi yerine, yani Peh’e, geri indiğinde ise onu GAR’ın ışıklarıyla tekrar açar. Bu nedenle, o “gözlerin açılması” olarak adlandırılır.
Her şeyi bir anahtarın arkasına saklayan birisi gibi, onda gizlilik olduğu söylendi. Bu böyledir, çünkü Atik'in kendisinin alt Hey’e oyulmuş olmasına rağmen, Atik tarafından AA'da oyulan oyma Atik'in kendi oymasına benzemez çünkü AA, Malhut'tan yoksun bir Miftaha [anahtar], yani Ateret Yesod, aracılığıyla oyulmuştur. Bundan NE de AA'da alt Hey’in değil, yalnızca Ateret Yesod'un hüküm sürdüğü sonucu çıkar.
Böylece, AA’nın havası bir anahtarla kurulduğu için bilinir. Ancak Atik’in havası bilinmez çünkü orta noktanın Malhut’u ondadır ve GAR’ı onda genişletmez. Burada AA'da GE olduğunu söylemeleri şaşırtıcı değildir ve yukarıda da onda sadece alt Keter’in yarısı olan AHP vardır diye söyledik, çünkü Atik’e göre, o sadece AHP’a sahiptir, ancak kendisine göre ise AHP’tan yoksun GE’dir.
Bu anahtarın tamamının bir sarayda gizli olduğu söylendi. Bu böyledir çünkü AA üst AVİ’ye yayıldı ve ışıkların GAR’ı ve AHP de Kelim’den yoksun olan AVİ için de oyuldu. Ayrıca, onlar GAR’ın tüm ışıklarının —yani GAR de Neşema, GAR de Haya ve GAR de Yehida’nın—gizlendiği saraydadır ve AA anahtar olan kendisi gibi Atik’in alt Hey’ini bu sarayda da genişletti.
Ve her şey bu sarayda gizli olsa da, her şeyin kalbi bu anahtardadır. Saray, yani Bina, VAK ve GAR olan Hohma için bir saraydır. Alt Hey onun GAR’ını yönetir ve Miftaha, yani Ateret Yesod, onun VAK’ını yönetir. Ve Atik’ten alt Hey’e kadar bile her şey bu sarayda gizli olsa da, yine de her şeyin kalbi bu anahtarda, yani Ateret Yesod’dadır.
Bu böyledir çünkü VAK de Bina, YESHSUT, Roş de GAR’sız VAK gizlemenin fark edildiği yegâne olanlardır. Ancak GAR de Bina’da, yani NE’deki alt Hey’in bulunduğu AVİ’de, GAR eksik değildir çünkü üst AVİ’nin Hasadim’i Hohma ve GAR kadar önemlidir.
Ayrıca, kapatma ve açma NE’deki alt Hey tarafından yapılır, çünkü o NE'ye yükseldiğinde Mohin de GAR'ı kapatır zira o zaman Partzuf, AHP de Kelim’den ve ışıkların GAR’ından yoksun kalır. Ve Alt Hey, NE’den Peh’e indiğinde, Partzuf’ta aydınlatmak için Mohin de GAR’ı açar, çünkü o zaman Kelim’in AHP’ını ve ışıkların GAR’ını Partzuf’a geri getirir.
Böylelikle, sadece alt Hey’in kendisi kapatır ve açar. Ancak Mohin’in açılması GAR’da değil, sadece alt Hey’in yönetmediği ZAT’ta olduğu için, kapatma ve açma alt Hey’e değil Miftaha’ya atfedilir, ancak Ateret Yesod, yani Miftaha ve alt Hey’in yönettiği her bir derecenin GAR’ı her zaman bilinmeyen Avir’de kalır.
43) Bu sarayda üst üste pek çok gizli hazine vardır. Bu sarayın içinde gizlemek ve ışıkları durdurmak için yapılmış kapılar vardır. Dört yöne oyulmuş olan bu kapılar elli tanedir ve onlar kırk dokuz kapı oldular, çünkü bir kapının tarafı yoktur ve yukarıda mı yoksa aşağıda mı nerede olduğu bilinmez. Bu nedenle, bu kapı gizli olarak kaldı.
Yorum: GAR de Neşema, GAR de Haya ve GAR de Yehida olmak üzere üç tür GAR vardır. Üç çeşit GAR'ın her birinde sayısız ayrıntı vardır. Bu nedenle "Bu sarayda üst üste pek çok gizli hazine" denilmiştir. Alt Hey, NE'deyken tüm bu dereceler gizli ve bilinmezdir.
Ayrıca, “Gizlemek ve ışıkları engellemek için yapılmış kapılar vardır. Onlar elli tanedir.” Kapılar, ışıklar için kaplardır. Onlarda iki tane izlenim vardır: 1) Hala bloke oldukları zaman, yani kapalı oldukları zaman, bloke olurlar ve hiçbir şey almazlar. 2) Açık oldukları zaman ve üsttekinden ışık aldıkları zaman.
Sarayın kapıları kapatıldığında bu kapılar elli tanedir. Ancak kapıları açmaya gelince, onlar sadece kırk dokuz tanedir. Elli sayısı, on Sefirot’un esasen sadece beş Sefirot KHBTM olması, ancak Tifferet’in ise VAK’tan oluşması sebebiyledir, bu nedenle onlar on tanedir. Böylelikle, on Sefirot’un her biri on taneyi içerdiğinde kapılar elli tanedir.
Bu kapılar dört yöne oyuludur ve kırk dokuz kapı olurlar çünkü kapatma ve açma alt Hey’de değil, sadece Miftaha’da [anahtar], Ateret Yesod'da, gerçekleşir. Bundan şu sonuç çıkar ki, oyma, yani almak için uygun olan oymalar, beş Sefirot KHBTM’un tamamında değil, Malhut’un olmadığı yalnızca dört Sefirot KHB Tifferet'te gerçekleşti ve dört kere on kırk sayısıdır.
Ancak, Malhut on Sefirot KHBTM'u da içerir. Bundan şu sonuç çıkar ki, o da Miftaha'dan ilk dokuzuna, yani Ateret Yesod'una, kadar alabilir, dolayısıyla burada kırk dokuz Sefirot için oyma vardır: her biri on taneden oluşan dört Sefirot KHB Tifferet'ten kırk ve on taneyi içeren Malhut'tan ilk dokuz. Bundan sadece Malhut de Malhut’un eksik olduğu sonucu çıkar.
Bu nedenle şöyle söylendi: “Bir kapının tarafı yoktur ve yukarıda mı yoksa aşağıda mı nerede olduğu bilinmez.” Bu kapının kapalı kalmasının nedeni budur ki bu kapı ellinci kapı olan Malhut de Malhut’tur, yani Gadlut zamanında Eynaim’den Peh’e inen asıl alt Hey’dir. Ve alt Hey’in üst AVİ’nin NE’sinden Peh’e inmesine rağmen ve AHP’ları onların üzerlerine giydirilen YESHSUT ile birlikte olsa da, onlar tek bir Partzuf’ta AVİ’yle birleşirler. Bu esnada, GAR’ın ışıkları onlara çekilir, bu nedenle AVİ, GAR’ın ışıklarından hiçbir şey almaz ve AVİ sanki alt Hey hala NE’lerinden inmemiş gibi saf havada kalır.
Bu nedenle üst AVİ olan GAR de Bina ile ilgili olarak şu sonuç çıkar ki, alt Hey'in hala yukarıdaki NE'lerinde durup durmadığı bilinmiyor, çünkü onlar daha önce olduğu gibi hala Hasadim ışığındalar mı, yoksa NE’den Peh’in yerine inen alt Hey’deler mi bilinmiyor, zira onlar YESHSUT ile birlikte Kelim de AHP'larını yükselttiler ve ışıkların Mohin de GAR'ını YESHSUT'a ilettiler. Kaçınılmaz bir şekilde bundan şu sonuç çıkar ki, üst AVİ perspektifinden bakarsak, alt Hey Peh’e öyle bir şekilde indi ki, bize alt Hey’in NE’de olduğu gözükür ve eğer YESHSUT’un perspektifinden bakacak olursak, biz onu aşağıda, yani Peh’de görürüz.
"Bir kapının yönü yoktur" denildi, çünkü bu kapı asıl alt Hey olan Malhut de Malhut’tur. Bu kapının yukarıda mı yoksa aşağıda mı olduğu bilinmez çünkü AVİ'ye göre yukarıdadır ve YESHSUT'a göre ise aşağıdadır. Bu nedenle, bu kapı kapalı kaldı.
Bundan dolayı şu sonuç çıkar ki, Malhut de Malhut hiç açılmadı ve o Katnut zamanında olduğu gibi ve alt Hey’in Peh’e inişinden önce olduğu gibi bloke edilir. Bu böyledir çünkü kapıların açılması sadece alt Hey'in eksik olduğu YESHSUT'ta gerçekleşti ve onlarda onun yerine Ateret Yesod kullanılır. Ancak, alt Hey'in operasyon yaptığı üst AVİ'de daha önce olduğu gibi onlar GAR'dan bloke edilmiş olarak kaldılar.
Bu nedenle bu kapı kapalı kaldı. Bilmelisiniz ki, ellinci kapı Malhut de Malhut olsa da, bu sadece Kelim'e göredir. Ancak ışıklara göre o, Mohin'in GAR'ı olarak kabul edilir, çünkü ondan dolayı üst AVİ tüm üst olanlar gibi GAR’sız Hasadim'in ışığında kaldı.
Böylece, ellinci kapının bloke olması [kapanması] tüm derecelerde GAR de Mohin’in eksikliğine neden olur ve onlarda sadece VAK de Mohin vardır. Bina'nın tüm elli kapısının, bir kapı haricinde, Musa'ya verildiğini öğreniyoruz. Bu bir kapı, GAR de Mohin'in eksikliğidir, çünkü bu GAR de Mohin, ancak ıslahın sonunda dünyalarda parlayacaktır.
44) Bu kapıların içinde bir kilit ve bu anahtarın yerleştiği dar bir yer vardır. Ne yazılıdır ne de görünür, sadece anahtarın yazısına göredir, dar yerdekini bilmeyen, sadece bu anahtardadır. Bununla ilgili olarak, “Başlangıçta, Tanrı yarattı” diye yazılmıştır. "Başlangıçta" her şeyin gizlendiği anahtardır ve bu, kapatan ve açan şeydir.
Altı kapı onları kapayan ve açan bu anahtara dâhildir. Bu anahtar bu kapıları kapayıp onları kendisine dâhil ettiğinde şüphesiz ki gizli bir kelimenin içinde ifşa olmuş bir kelime olan “Başlangıçta” yazılır. “Yarattı” anahtarın kapattığını ve açmadığını gösteren, her yerde gizli olan bir kelimedir.
Açıklama: NE'deki alt Hey, Man’ula [kilit] olarak adlandırılır çünkü o NE’de yukarıda durduğu sürece Partzuf’ta aydınlatamayan GAR’ın ışıklarını kilitler. Şöyle söylendi, bu kapıların içinde bir kilit ve Kelim’in kırk dokuzuncu kapısında dar bir yer, yani alt Hey’deki Yesod vardır. Bu böyledir çünkü Malhut de Malhut olan esas alt Hey ellinci kapıdır ve Yesod de Malhut ise anahtarın yerleştiği kırk dokuzuncu kapıdır. Bu böyledir çünkü alt Hey’i NE’den Peh’e indiren Mohin’in Ateret Yesod’u olan Miftaha, alt Hey’in Yesod’una girer ve Partzuf, GAR’ın ışıklarında açılır. Bu nedenle Ateret Yesod’a Miftaha denir.
“Ne yazılıdır ne de görünür, sadece anahtarın yazısına göredir, dar yerdekini bilmeyen, sadece bu anahtardadır.” Miftaha, Mohin’in Ateret Yesod’udur ve kendisine karşılık gelen alt Hey’deki –yani Yesod de Malhut, alt Hey olan Man’ula- Behina’ya [izlenim, ayırım] girer. GAR’ı gizlemek ve kilitlemek için değildir, sadece ZAT de Bina’yı, YESHSUT’u, yöneten anahtarın yazısına göredir, ancak kendi içinde değildir, her zaman tam GAR olarak kabul edilen üst AVİ’yi, GAR de Bina’yı, yöneten alt Hey’dedir. Ayrıca, Man’ula sadece Yesod de Mohin’de açmak için yazılır.
Bununla şu sonuç çıkar ki, onlar dar yerdekini bilmezler, sadece bu anahtardakini bilirler. Bilmek, Mohin'i genişletmek anlamına gelir, çünkü Mohin sadece Miftaha'da, Miftaha'nın operasyon yaptığı ZAT de Bina'da, yani Ateret Yesod'da genişletildi. Ancak, onlar Miftaha’nın operasyon yapmadığı GAR de Bina olan üst AVİ’nin yerinde bilinmez olarak kalırlar, ancak alt Hey’in kendisi bilinir.
Bundan şu sonuç çıkar ki, esas Hey’in yukarıda mı yoksa aşağıda mı olduğu bilinmemesine rağmen, o hala YESHSUT için bilinir olmaya yeterlidir, çünkü onun aracılığıyla, Mohin de GAR’da açar. Bu böyledir çünkü sadece YESHSUT’ta Malhut’suz Yud-Hey-Vav vardır ve Ateret Yesod Malhut’un yerine ondaki Masah olarak hizmet eder. Ve alt Hey’in NE’den Peh’e indiği Mohin de sadece Ateret Yesod’un Masah’ında operasyon yapar, çünkü onun için açması gereken, alt Hey’de GAR’ın kapanması ve eksikliği hiç yoktu, zira o her zaman GAR olan AVİ’de operasyon yapar.
Ve tüm gizleme ve kapatma yalnızca YESHSUT'ta operasyon yapan Ateret Yesod'da olduğu için, bundan sadece Ateret Yesod de Mohin’in alt Hey’i Eynaim’den Peh’e indiren Miftaha olduğu, yani sadece onlar gibi Ateret Yesod'un Masah'ının gücüyle yapılan ince Kelim'de olduğu sonucu çıkar. Bu nedenle dar yerde değil, sadece o anahtarda bildikleri sonucuna varır. Yani, Mohin sadece Miftaha’dan, Ateret Yesod’dan, çıkan Kelim de YESHSUT’a ulaşır ve AVİ'ye ulaşmaz, alttaki Hey’e, Malhut de Malhut'a, esas Man'ula'ya ulaşır.
Hohma olan Bereşit [Başlangıçta] kelimesi, içinde yalnızca Kelim'in kırk dokuzuncu kapısı olan Miftaha’yı, yani Ateret Yesod’u içerir ve Kelim'in ellinci kapısı olan Malhut de Malhut’u içermez. Bu yüzden denildi ki, Bereşit; her şeyin onda gizlendiği anahtardır. Bununla birlikte, Katnut'ta her şey engellenir. Ayrıca, o kapatır ve açar—Eynayim’deki alt Hey’de Katnut’taki tüm Mohin’i kapatır ve alt Hey’i NE’den Peh’e indirmek için onları Gadlut’ta açar.
Fark şudur ki, bu nedenle Bereşit kelimesinde ima edilen Hohma’nın açılması sadece bu anahtarın Kelim’i olan derecelerin VAK’ı içindir. Ancak Bereşit’in Mohin’i Partzufim’in GAR’ı için parlamaz, çünkü onların Kelim’leri Miftaha’dan değil, alt Hey’dendir.
“Altı kapı, kapayan ve açan bu anahtara dâhildir,” çünkü onda Mohin’in GAR’ı yoktur ve o sadece her bir ZAT’ın yalnızca VAK’a sahip olduğu Mohin’in ZAT’ını açar ve onlar yedi Sefirot’tur, yani VAK’tır. Bundan, yedinci Sefira olan Miftaha’nın, Ateret Yesod’un, sadece ondaki altı kapıyı içerdiği sonucu çıkar. Bu nedenle şöyle söylendi, “Altı kapı, kapayan ve açan bu anahtara dâhildir,” böylece sadece VAK de Mohin’i genişlettiğini gösterir.
Denildi ki, “‘Başlangıçta,’ gizli bir kelimede ifşa olmuş bir kelimedir. 'Yarattı’ her yerde saklanan, anahtarın kapattığı ve açmadığı gizli bir kelimedir." Başka bir deyişle, “Başlangıçta” ifşa edilmiş bir kelime olan Hohma'yı belirtir. Ancak, “Başlangıçta [Tanrı] yarattı” denildiğinde bu, Hohma’nın ortadan kaybolduğu ve gizlendiği anlamına gelir. “‘Başlangıçta,’ gizli bir kelimede ifşa olmuş bir kelimedir denilmişti, çünkü ondan sonra "yarattı" kelimesi yazılır ve "Yaratıldı" her yerde gizli olan bir kelimedir. Bu nedenle, “Başlangıçta [Tanrı] yarattı”, Hohma'nın gizlendiği anlamına gelir. Buradan, Hohma'nın gizlendiği ve henüz ifşa edilmediği, anlamın kapalı olduğu ve açık olmadığı sonucu çıkar.